ब्राजिलका बोल्सोनारो अमेरिका पुगेको खबर, राहदानी विवादमा राष्ट्रपति लुलाको आलोचना

११ कात्तिक, काठमाडौं । ब्राजिलको सर्वोच्च अदालतको विदेश यात्रा प्रतिबन्ध र राहदानी बुझाउन दिएको आदेशबीच फ्लाभियो बोल्सोनारो अमेरिका पुगेको खबर सार्वजनिक भएको छ । यस घटनापछि ब्राजिलमा राजनीतिक विवाद चर्किएको छ भने अमेरिकी प्रशासनले उनलाई र उनको परिवारलाई भिसा उपलब्ध गराउने बताएको छ ।

रोयटर्सका अनुसार फ्लाभियो ब्राजिल छाडेर अमेरिका पुगेका हुन् । यद्यपि, उनी कुन मार्ग हुँदै अमेरिका पुगे भन्नेबारे स्पष्ट विवरण सार्वजनिक भएको छैन ।

यसअघि सम्पत्ति शुद्धीकरणसम्बन्धी अनुसन्धानका क्रममा ब्राजिलको सर्वोच्च अदालतका न्यायाधीश अलेक्जान्द्रे डी मोराइसले सोमबार फ्लाभियोलाई देश छाड्न प्रतिबन्ध लगाउँदै २४ घण्टाभित्र राहदानी प्रहरीलाई बुझाउन आदेश दिएका थिए । आदेश पालना नभएपछि उनको राहदानी रद्द गरिएको जनाइएको छ ।

फ्लाभियो र उनका वकिल विलर तोमाजबीचको सम्बन्ध तथा सम्भावित वित्तीय कारोबारबारे अनुसन्धान भइरहेको छ । फ्लाभियोले भने आफूमाथि लागेका आरोप अस्वीकार गर्दै आएका छन् ।

अमेरिकी विदेश मन्त्रालयका एक वरिष्ठ अधिकारीले फ्लाभियो र उनको परिवारलाई अमेरिका प्रवेशका लागि भिसा जारी गरिने बताएका बीबीसीले जनाएको छ । यसले ब्राजिल र अमेरिकाबीचको सम्बन्धमा थप राजनीतिक तनाव उत्पन्न हुन सक्ने देखिएको छ ।

लुलाद्वारा आलोचना, ‘लुकाउनुपर्ने केही छैन भने डराउनुपर्दैन’

ब्राजिलका राष्ट्रपति लुइज इनासियो लुला दा सिल्भाले फ्लाभियोले देश छाडेको खबरप्रति टिप्पणी गर्दै त्यसलाई ‘लज्जास्पद’ भनेका छन् ।

ब्रासिलियामा आयोजित एक कार्यक्रममा बोल्दै लुलाले आफू निर्वाचनमा पराजित हुँदा पनि देशमै बसेको स्मरण गराए । ‘लुकाउनुपर्ने केही छैन भने डराउनुपर्ने केही छैन,’ उनले भने ।

लुलाले निर्वाचनमा पराजित भएपछि देश छाडेको भन्दै बोल्सोनारोप्रति कटाक्ष गरे । उनले ब्राजिलमै बसेर आफूविरुद्धका आरोप गलत साबित गर्ने अवसर हुँदाहुँदै बोल्सोनारोले त्यसो नगरेको आरोप लगाए ।

लुलाले आफूले विगतमा अदालतको आदेशअनुसार राहदानी बुझाएको पनि स्मरण गरे । सन् २०१८ मा भ्रष्टाचारसम्बन्धी कानुनी विवादमा पुनरावेदनमा पराजित भएपछि आफूले राहदानी बुझाएको उनको भनाइ थियो ।

अदालतको आदेश उल्लंघन र कानुनी प्रश्न

फ्लाभियोले यसअघि सामाजिक सञ्जालमा भिडियो सार्वजनिक गर्दै आफू ब्राजिल छाड्ने मनसायमा नरहेको बताएका थिए । उनले अदालतको आदेशअनुसार राहदानी बुझाउने र राष्ट्रपति लुलाको सरकारविरुद्ध राजनीतिक प्रतिपक्षका रूपमा काम जारी राख्ने बताएका थिए ।

तर, पछि उनी अमेरिका पुगेको खबर सार्वजनिक भएपछि अदालतको आदेश उल्लंघन भएको विषयले चर्चा पाएको छ ।

बीबीसी ब्राजिलसँग कुरा गरेका फौजदारी कानुनका विज्ञहरूका अनुसार अदालतको आदेश उल्लंघन गर्दैमा कुनै व्यक्तिलाई स्वतः कानुनी रूपमा भगौडा भन्न मिल्दैन । पक्राउ पुर्जी जारी भएको अवस्थामा त्यसको कार्यान्वयनका लागि उपस्थित हुनुपर्ने व्यक्तिले उपस्थित हुन अस्वीकार गरेमा भगौडासम्बन्धी कानुनी प्रश्न उठ्न सक्छ ।

ब्राजिलको दण्ड संहिताअनुसार सरकारी आदेश अवज्ञा गरेको कसुरमा कानुनी कारबाही हुन सक्ने व्यवस्था छ ।

बोल्सोनारो परिवारको अमेरिका सम्बन्ध

फ्लाभियोका पिता तथा ब्राजिलका पूर्वराष्ट्रपति जायर बोल्सोनारो सन् २०२२ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा लुलासँग पराजित भएपछि अमेरिका गएका थिए । पछि ब्राजिल फर्किएका उनी निर्वाचनपछि सत्ता कब्जा गर्ने प्रयास गरेको अभियोगमा सुनाइएको २७ वर्षको जेल सजायअन्तर्गत अहिले घरमै नजरबन्दमा रहेको विवरणमा उल्लेख छ ।

फ्लाभियोका भाइ एडुआर्डो बोल्सोनारोले पनि उनलाई निर्वाचनमा पराजित भए अमेरिका जान सुझाव दिएका थिए । एडुआर्डो सन् २०२५ देखि अमेरिकाको टेक्सासमा बस्दै आएका छन् ।

फ्लाभियोको विदेश यात्रासम्बन्धी विवाद, अदालतको आदेश र अमेरिकी प्रशासनको भिसासम्बन्धी घोषणाले ब्राजिलको आन्तरिक राजनीतिसँगै दुई देशबीचको सम्बन्धलाई पनि चर्चामा ल्याएको छ ।